Zakres kompetencji zarządu na podstawie art. 201 §1 KSH jest uregulowany bardzo ogólnie. Nie istnieje żadne taksatywne wyliczenie kompetencji zarządu. Prowadzi to do wysnucia wniosku, że ustawodawca przyjmuje w sposób bardzo szeroki zakres uprawnień zarządu zarówno w sferze zewnętrznej, jak i wewnętrznej działania spółki. A. Koch w prosty sposób przedstawia istotę sfery reprezentacji, jako tej płaszczyzny działania, które dotyczą relacji spółki z innymi podmiotami, władzami, urzędami, sądami.

Prowadzenie zaś spraw spółki dotyczy przede wszystkim płaszczyzny wewnętrznej funkcjonowania spółki, polegającej na podejmowaniu rozmaitych czynności organizatorskich i decyzyjnych w wymiarze kierowania bieżącą działalnością spółki. Interesujące nas tutaj pojęcie reprezentacji jest najszerszym z pojęć występujących przy występowaniu w stosunkach zewnętrznych i obejmuje swoim zakresem przedstawicielstwo oraz zastępstwo. Członek zarządu, działając indywidualnie bądź kolegialnie (zgodnie z postanowieniami umowy spółki) ma prawo działać za spółkę.

Reprezentacja spółki jest pojęciem, które rozpatruje się w kategorii zdarzeń cywilnoprawnych będących w tym wypadku czynnościami prawnymi. Zagadnienie reprezentacji jest pojęciem najbardziej rozległym w kontekście egzystencji spółki w stosunkach zewnętrznych. Jak podnosi A. Kidyba pojęcie reprezentacji może występować w dwóch znaczeniach: szerokim (sensu largo) i wąskim (sensu stricto). Do pierwszego znaczenia zaliczyć należy zdaniem tego autora wszystkie stosunki prawne w zakresie prawa cywilnego, administracyjnego, prawa pracy, jak również innych gałęzi prawa. W ścisłym znaczeniu zaś, reprezentację postrzegać należy li tylko jako oświadczenia woli w stosunkach cywilnoprawnych mieszczących się w granicach pojęcia „działania”.

Czynności prawne mogą jednakże być również podejmowane w ramach prowadzenia spraw spółki. Zdaniem A. Kidyby wszystkie czynności sądowe i pozasądowe będące przedmiotem kompetencji zarządu w zakresie reprezentacji, nie mogą być obecnie utożsamiane tylko z prowadzeniem przedsiębiorstwa, w szczególności w kontekście faktu, iż spółka z ograniczoną odpowiedzialnością nie musi być obecnie tworzona w celach gospodarczych. W konsekwencji autor ten przyjmuje, że granicę „wszelkich czynności sądowych i pozasądowych” spółki określa
jej przedmiot działalności.

W literaturze kładzie się nacisk na autonomię zarządu dotyczącą reprezentacji spółki. Poza możliwościami czy to zgromadzenia wspólników, czy też, rzecz jasna, rady nadzorczej są kompetencje zarządu w zakresie stosunków zewnętrznych spółki. Brak wpływu innych organów spółki w aspekcie zakresu kompetencji w relacjach tejże z osobami trzecimi (np. kontrahentami) jest sankcjonowana art. 204 § 2 KSH.

W doktrynie przedstawia się pogląd, że poza prawem zarządu do reprezentowania spółki, wyróżnia się również kompetencje tego organu, które nie mieszczą się w pojęciu reprezentacji, a jednocześnie dotyczą sfery stosunków zewnętrznych spółki. Są to czynności, w których zarząd de facto nie działa za spółkę, choć występuje jako jej organ. W kontekście tych czynności nie mamy do czynienia z elementem uzewnętrznienia woli lub wyrażania stanowiska spółki, a nadto czynności te postrzegać należy bardziej w kategorii obowiązku a nie uprawnienia zarządu.

Do takich czynności między innymi zaliczyć można:

a) ogłoszenie lub złożenie do sądu rejestrowego dokumentów i informacji o spółce (art. 5 KSH);

b) zgłoszenie spółki do rejestru (art. 164 KSH);

c) dołączenie do zgłoszenia spółki do rejestru wymaganych załączników (art. 167 KSH)

d) zgłoszenie do sądu rejestrowego zmian umowy spółki (art. 168, 256 §1, 262 i 265 §1 KSH)

e) zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości spółki (art. 299 §2 KSH).

Grzegorz Isalski

literatura:

1. Radwański Z., Herbet A., Michalski M., Napierała J., Nita-Jagielski G., Siemiątkowski T., Sołtysiński S., Szajkowski A., Szumański A., Tarska M., System Prawa Prywatnego- Prawo spółek kapitałowych, Tom 17A, Warszawa 2010.
2. A. Koch (w:), Prawo spółek handlowych – Podręcznik akademicki, A. Koch, J. Napierała, Warszawa 2007
3. A. Kidyba, Kodeks Spółek Handlowych – Komentarz, Tom I, Warszawa 2010
4. K. Kopaczyńska-Pieczniak, Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, Warszawa 2010